1931 Yılında Atatürk tarafından hazırlatılan 'Lise II Tarih'

[bayraktaro1]

1931 yılında Atatürk Tarafından hazırlatılan Lise II Tarih Kitabı, İstanbul Devlet Matbaası'nda basılmıştır. O zamanki adı ile Milli Eğitim Vakfı (M.E.V.) yayınıdır. Kitabı adı Orta Zamanlar diye geçer ve aşağıdaki alıntı;

Sayfa 79

XIV

İSLAM TARİHİ

A. İslam Dini Arabistanda Kuruldu

Memleket Arabistan; garpta Kızıldeniz, cenupta Aden Körfezi ve Hint denizi, şarkta Umman Denizi ve Acem Körfezi ile kuşatılmış büyük bir yarımadadır. Şimalinde Suriye çölü bu yarım adayı Suriye ve Mezopotamyanın aşağı Fırat kısımları ile birleşir.

Arabistanda üç dağ silsilesi vardır; Biri garpta Sina'dan Aden'e kadar uzanan Hicaz ve Yemen dağlarıdır. Hicazda (2750) ve Yemende (3000) metre yüksekliğine kadar çıkar. Bu silsile ile Kızıldeniz arasındaki alçak kısma Tehane denir. Diğer cenupta Hadramut kıtasında Mahra dağlarıdır; bu silsile Umman'a kadar uzar. Üçüncü silsile de Ummandan itibaren Fırat'a kadar yarımadanın şarkını kaplar.

Arabistanın bu silsileler ortasında kalan büyük bir kısmı tamamen kumlu çöldür; bu çöl başlıca şimalde Nufut, ortada Yemame ve cenupta Dehna çölleri adını alır.

Arabistan kurak ve bilhassa şark kısmı yakıcı sıcaktır. Bol su ve ırmakları yoktur. Yazın şarktan esen sam yelleri insanları boğar ve dalgalar halinde kum yığınları sürükler.

Arazinin cenup kısmının ve bilhassa Yemen mıntıkasının mümbitliği şimal kısmından çok fazladır. Yemende her türlü mahsül yetişir. Kahvesi meşhurdur.

Şimalde Hicaz kısmında ise ekinlere çok az rastlanır. Gerek şimal ve gerek çöl halkı göçebe olup; deve, at, koyun, keçi gibi hayvanları besleyerek geçinir. Necidin yetiştirdiği at ve develer hızda ve dayanıklılıkta çok ileridir. Deniz kıyıları halkı, balık ve inci avcılığı yaparlar. Hurma fidanları yetiştirirler ve ticaretle de uğraşırlar.

Sayfa 80

ARAPLAR, AHLAK ve ADETLERİ

Araplar Sami ırktandırlar. Büyük bir kısmı bedevi denilen göçebelerden ibarettir. Arabistanın haşim iklim ve tabiatı bu göçebelerin hayat ve adetlerindeki iptidailiği devam ve muhafaza ettirmiştir. Bedeviler çadırlarda yaşarlar. Süt, bulgur, bulunan yerlerde hurma, külde pişmiş arpa ekmeği ile geçinirler. Kertenkele ve çekirge de yerler.

Bütün işleri kadınlar görür. Bedevi arapların en büyük içtimai teşekkülü kabiledir. Kabilenin irsi bir reisi bulunur. Bu reis her türlü davalara bakar. Kabileler arasında birbirlerini imhaya kadar varan kavgalar eksik değildir. Birkaç kabilenin harp maksadıyla birleşerek Kait, Emir, Seyit namları verilen bir reisin idaresinde yaşadıkları da vakidir; fakat yine her kabile kendi istiklalini muhafaza eyler. Araplarda kainler, şairler ve irsi şerifler vardır.

İSLAMİYETTEN EVVEL ARAP DEVLETLERİ

Arabistanın büyük bir kısmı eski zamanlarda (M.E. 2600 - 2800) Sümere tabi idi. Sümer hükümdarlarından Gudea Arabistanın her tarafı ile, deniz tarikile münasebette bulunurdu. Bu tarikle Sümer medeniyeti bir taraftan Mezapotamyadan Yemene göçen kabileler, diğer taraftan Sümer'e halef olan Babil vasıtasıyla tesirini devam ettirmiştir.

Eski zamanlarda Arabistanda teşekkül eden devletler şunlardır:

a. Arabistan Cenubunda :

1. Yemen'de Mina Devleti : Bu devlet, milattan evvel onuncu asırda Yemen'de kurulmuş, az zamanda bütün Kızıldenizin şark sahillerine hakim olmuştur. Merkezleri evvelce Main, sonra da Karna şehri idi. Yemen'den Gazze'ye kadar olan kervan yolu ile Palestin ve daha şimaldeki memleketlerle münasebetlerde bulunuyordu. Bu yol üzerinde ve Akabenin cenubunde Medyen şehri vardı. Burada Minaların Musran şubesi bulunuyordu. Musa gençliğinde uzun müddet Medyende bulunmuş ve buradaki telakkilerden mülhem olarak kendi dininin esaslarını koymuştur. Maka (Mekke) ve Yesrip (Medine) gibi ehemniyetli kervan durakları da gene bu yol üzerinde bulunuyorlardı.

gerisi gelecek tabi bu mollalar izin verirse