Saygıdeğer okurlar,

Bültenimizin 11. sayisinda yine beraberiz...

Bu ay sizlere;

Laiklik ve Diyanet konulu dizi yazimizi,

Madimak Katliami ' nin yildonumu nedeniyle hazirladigimiz ' Inanclar ve Hurriyet ' konulu elestiriyi ve


Dinsel katliamlarin kaynaklik ettigi tarihsel bakis acili ' Insanlik Onuru ' konulu inceleme yazimizin ilk bolumunu sunuyoruz...

Katiliminiz icin tesekkurler...

Saygiyla...


DİZİ YAZI:



Laiklik ve Diyanet...


1982 Anayasasi ' nin hemen basinda ' Laiklik ilkesinin geregi olarak kutsal din duygularinin devlet islerine ve politikaya kesinlikle karistirilamayacagi...' vurgusu yer alir. ' Cumhuriyetin temel nitelikleri ' bolumunde de ' laiklik ' ilkesi kast edilerek anayasanin dorduncu maddesi ile birlikte bu maddelerin degistirilemeyecegi bildirilir. Ancak ilerleyen maddelerde (MADDE 136) Genel idare icinde yer alan Diyanet Isleri Baskanligi laiklik ilkesi dogrultusunda butun siyasi gorus ve dusunuslerin disinda kalarak ve milletce dayanisma ve butunlesmeyi amac edinerek ozel kanununda gosterilen gorevleri yerine getirir. denilerek konu kelimenin tam anlamiyla- sulandirilir ve ' devletin dinden ayrilmasi ' ilkesi ' dinin siyasetten ayrilmasi ' ilkesine donusturulur.

Laiklik dinin siyaset disi kalmasi degil siyasetin din disina cikarilmasi, ' din ' in devlet kuruluslarindan dislanarak bireylerin vicdani sorumlulugu temelinde ele alinmasidir. Bu durum devlet ve bagli kuruluslarin tum inanclara ve inancsizliga esit mesafede durmasini gerektirir.

Laiklik ilkesine yer veren anayasalarda, toplumdaki bireylerin inanclari konusunda ozgur olabilmelerinin temini ve bu konuda devletin bireyler arasindaki muhtemel inanc catismalarinin tam bir tarafsizlikla onune gecebilmesi hedeflenmistir. ' Devletin tarafsizligi ' olgusu herhangi bir inanc biciminin digerini baski altina almasini engellemek amaci tasimalidir.

Anayasanin sozu gecen maddesi ile amaclananin ' laik bir ulke ve devlet olmadigi ' son derece asikardir. Cunku sonralari cikarilan Diyanet Kanunu ile Diyanet ' in gorevinin Islami yaymak oldugu vurgulanmaktadir. O halde devlet daha bastan anayasasi ile laik olmadigini ve olamayacagini ilan etmektedir. Devlet aslinda ' Yalniz benim tayin ettigim tarzla inanabilirsiniz! ' demektedir. Bu tarz ' Sunni Islam ' dir.

Sunni Islam ' in disinda kalan Alevilik, Hiristiyanlik, Musevilik, diger inanis bicimleri ve Ateizm, Agnostizm vb. gibi dusunce bicimleri yok sayilmakta; Diyanet ' in varligi ile bunlar ya Alevilik orneginde oldugu gibi Islami potada eritilmeye ya da diger inanc bicimlerine uygulandigi uzere ciddi bir toplumsal baski ile hakimiyet altinda tutulmaya calisilmaktadir.

Turan Dursun Sitesi Bulteni ' ni yayimlamaya basladigimiz gunden beri ' Laiklik ve Diyanet ' uzerinde durdugumuz en onemli konudur. Bizler laik bir devlet anlayisi ile yasamak istiyoruz. Bize ' laik devlet ' diye sunulanin aslinda ' ustu ortulu bir Islam modeli ' oldugunu gorebiliyoruz. Yasayisimizda bunu hissediyor ve her gun onlarca ornegi ile karsilasiyoruz. Bu sartlarda bize dusen bu uygulamanin teorik temellerini de aciga cikararak ' gercek laiklik ' olgusunu hayata gecirmek icin mucadele etmektir.

Laiklik tum insanlarin kendi inanc bicimleri ile bir arada yasayabilmelerinin on kosuludur. Hosgorunun temelidir laiklik. Iste bu hosgorunun tum bireyler arasinda hayat bulabilmesi ve tum inanc bicimlerinin bir arada var olabilmesi icin Diyanet Isleri Baskanligi ' nin feshini ve devletin inanclardan elini cekmesini talep ediyoruz.

Bugun Turkiye ' de 77 bin doktor, buna karsilik da 90 bin din gorevlisi bulunmaktadir. Ulkemizde her 900 kisiye bir doktor, 780 kisiye ise bir ' din gorevlisi ' dusmektedir. Doktorlarin tum vatandaslara esit olculerde ulasip ulasamadiklari bir yana, devlet zaman zaman vatandasin saglik sorununda bile din adamlarini onermeyi tercih edebilmektedir. Nitekim devlet ' kadercilik ' olgusunu zaten yorulmus ve bezmis insanimiza care olarak sundugu icindir ki, kimi kirsal yorelerde insanlarimiz ufurukculerden, muskacilardan, -sozde- ermislerden, din adamlarindan ve tekke seyhlerinden saglik yardimi talep etmektedir.

Ulkemizde din adamlarina degil, egitimcilere, saglik gorevlilerine ihtiyac vardir. Din olgusu topluluklarin ve inanirlarin inisiyatifine birakilmali, devlet tum kadrosu ile birlikte -gerekli hukuki duzenlemeleri de yaparak- dinden elini cekmelidir.
Elestiri...

Inanclar ve Hurriyet
Madimak Katliami


Pir Sultan Abdal, Sivas ' in Yildizeli ilcesine bagli Banaz koyunde yasamis bir halk ozanidir. Osmanli ' nin baski, katliam ve soygununa karsi halki orgutleyen biri oldugu icin yonetimin simseklerini ustune cekmis ve bu sebeple Sivas ' ta asilarak oldurulmustur. Olumuyle birlikte deyis ve siirleri de yasaklanmistir.

Tum baski ve yasaklara ragmen ulkemizde yasayan Aleviler 400 yil boyunca bu deyis ve siirleri kusaktan kusaga aktarmayi basarabilmislerdir. 1976 Yilinda kendilerine oncu ve pir olarak gordukleri ozanin adiyla Banaz ' da bir dernek kurmuslar, onun ilkeleri ve kulturunu orgutlu olarak yasayabilme arzusuyla da etkinlikler duzenlemeye baslamislardir.

12 Eylul 1980 askeri darbesi sonucu digerleri gibi bu dernek de kapatilmis, 1988 yilinda ayni isimle yeniden kurularak etkinliklerine devam etmistir.

1993 Yilinin Temmuz basinda ' Pir Sultan Abdal Etkinlikleri ' nin dorduncusu yapilacaktir. Dernegin senliklere cagri mektubundaki bazi bolumler soyledir: Alevi yurttaslarin Osmanli ve Cumhuriyet donemlerinde dinsel gericilige, din devletine, dinin siyasete ve kisisel cikarlara alet edilmesine karsi verdigi mucadelenin sayisiz ornekleri de tarihi birer gercek olarak ortadadir. Bunlardan en carpici olani da Pir Sultan Abdal .

Bilindigi gibi Pir Sultan Abdal tum ezilenlere, demokrasi ve ozgurluk yanlisi olan herkese mal olmus bir simgedir. Ozanin bu ozelliginden hareketle Pir Sultan Abdal Kultur Dernegi Yoneticileri etkinlikleri demokrasi ve ozgurluk yanlisi kesimlerin temsilcileriyle ortaklasa yapma karari alir ve bu amacla cesitli demokratik kitle orgutlerine, yazarlara, ozanlara, sanatcilara cagri yaparlar.

Dernegin bu cagrisina cok sayida orgut, yuzlerce yazar, ozan, sanatci, semah ve tiyatro ekibi olumlu yanit vererek sehre gelir ve etkinliklerin birinci gunu halkin ilgisi ve coskusuyla biter. Ancak sehirdeki bazi camilerin onunde ve yakininda birtakim gruplasmalar gorulur; bir saldiri olabilecegi haberi kisa surede yayilir.

Daha sonralari basina yansiyan bilgiler dogrultusunda olaydan iki gun once bazi bildirilerin dagitildigi ve bu bildirilerde carpici ifadeler bulundugu dikkat ceker. Bunlar ' Musluman Kamuoyuna; Muslumanlar ve Halkimiza cagri ' basliklidir. Iceriginde Gun Muslumanligimizin geregini yerine getirme gunudur! ' Ve kafirlerin hesaplari varsa, Allah'in da bir hesabi vardir. Allah hesabi cabuk gorendir. ( Enfal Suresi, Ayet : 30) Musluman halkin yasadigi bu ulkede, Islam icin binlerce sehit verilmis bu topraklarda bir kesim tarafindan ' basin ozgurlugu, dusunce hurriyeti ' adi altinda Muslumanlarin kutsal degerlerine sozlu veya yazili olarak kimse saldiramaz. ' Ifadeleri yer almaktadir.

02 Temmuz 1993 gunu Cuma Namazi icin camileri dolduran kalabalik cikista ellerindeki tas ve sopalarla etkinligin yapildigi ' Kultur Merkezi ' ne dogru Sivas laiklere mezar olacak! Cumhuriyet Sivas ' ta kuruldu; Sivas ' ta yikilacak! Seriat gelecek; batil zail olacak! sloganlariyla yurumeye ve sonrasinda da saldirmaya baslar.

Islam ' in gucu yeterince sergilenmemis olacak ki (!) Valilik binasi ' Serefsiz Vali istifa! Sivas sana mezar olacak! Seriat gelecek; zulum bitecek! Yasasin seriat! Muhammed ' in ordusu, Kafirlerin korkusu! Yasasin Hizbullah! Kahrolsun laiklik; seriat isteriz! sloganlariyla tasa tutulur. Sozlesmis ve siki bir sekilde orgutlenmis, ustelik de ' her ne sebeple ise- goz yumulmus ' yobaz ordusu , konuklari agirlayan Madimak Oteli ' ne yonelir. Otel, icerideki yuzlerce kisi hedef alinarak insan oldugu zanniyla hareket eden bu guruh tarafindan atese verilir. Icerideki 33 aydin insan farkli degerleri yasiyor ve yasatmaya calisiyor bahanesiyle alcakca katledilir.

Bu olay ulkemiz tarihine ' yanginin kara kozu ' yle yazilmis ve Muslumanlari, farkli inanclara sahip kisileri katletme hakkini kendi inanc sistemlerinden yani kutsal kitaplarinin iceriginden aldiklari gercegiyle yuz yuze birakmistir.

Islam, farkliliklari kabullenme ve bir arada yasama kulturunun olusmasina siddet yuklu ve mutlak dogru saydigi dayatmaci icerigiyle; farkli dinlere mensup insanlari kafir olarak niteleyen elestiriye kapali tavriyla; tanrisi adina hesap sorabilecegine dair vekaleti olduguna inanan kul yapisiyla insanlar arasi dusmanligi korukledigini bir kere daha ilan etmistir.

Durum boyle olmasina ragmen devlet yonetimlerini de arkasina alan bu yobazlar guruhu, olayin Ateist oldugu tum kamuoyunca bilinen Yazar Aziz NESIN'in tahriklerinden kaynaklandigini soyleyerek suclunun ' Islamiyet ' oldugu gerceginin uzerini ortmeye calismistir. Sonuc olarak katliam sorusturmalari da bu tahrikler ekseninde yurutulmus ve olen insanlar suclu duruma dusurulmustur.

15 Yildan bu yana tum benzeri riskleri sirtlayan Aleviler gunumuzde ne yazik ki yonetim nimetlerinden pay kapabilmek adina ya da yakilma korkusuyla yasadiklari travmalar nedeniyle ' zalimine asik sendromu ' yasamaya baslamistir. Bugunlerde Diyanet-Devlet isbirligiyle hazirlanan senaryolara destek vererek Aleviligin Islamiyet ' in icinde oldugunu savunma yoluna gidenler nasil bir sistemin icine cekilmek istendiklerini goremeyecek derecede hafiza kaybina ugramistirlar.

Onlari yakanlarin, adayligina soyunduklari bu savasci topluluk oldugunu hatirlatmak bu sicak gunun yildonumunde yerinde olacaktir
Inceleme...

Dinsel Katliamlar Ve Yok Sayilan Insanlik Onuru-1


Tarihsel bir arastirma ve cevaplanmasi gereken onca soru... Asirlar boyu yasanan kanli sahneler ve basa gelen onca insanlik disi gercek... Kim, neyi araci kilarak yukseldi insanligin onuru uzerinden? Somurulen insanin en kadim somuru unsuru din oldugu halde insanligi basamak kilarak yukselen zihniyetlere kimler kulluk etti, kimler dur derken ezilip bicildi?

Gecmisten dinsel katliamlar cikarilacak olursa sizce geriye ne kalacaktir?

Tarihin kanli sayfalari bizi ucsuz bucaksiz haksizliklarin beslendigi en derin alana yani dinlere ulastirmaktadir. Bugun okunacak bu sayfalar, bu cinayetlerin cogunun bir grubun dinini otekine kabul ettirmeye calismasi sonunda ortaya ciktigini gozler onune sermektedir. Ote yandan digerlerini yok saymak, ezmek, yakmak, yikmak, talan etmek ve oldurmek din modelli devleti var etmek ve dinsel varliklariyla hukmetmek isteyen gruplarin tercihi olmustur.

Oyleyse nedir Din ?

Teolojik manada din ' tanri ya da bir takim tabiat ustu guclerle iliskilendirilen ilahi emirler ile donatilan kanunlar butunu ' dur. Buna gore tanri dinleri insanlarin ona ulasmasi icin kutsal kitaplar ve peygamberlerce destekleyip kendi katindan indirmistir. Durum boyle olmasina ragmen farkli disiplinlere mensup bircok insan bu tanimi ' tanri ' kavrami ile ozdeslestirip belli acilimlara ulasmaya calismistir. Tanri dine esitlenerek dinsizligin ' tanrisizlik ' oldugu empoze edilmistir. Teolojik tanimlara gore ' tanri ' ancak ve ancak dinler sayesinde insanin ruhuna isleyebilecek bir gercektir. Gizemler ve korkular da dini cezbedicilik niteligini yukselten degerlerdir.

Ancak sadece bu tanimla dini degerlendirmek mumkun degildir. Nitekim dinlerin sosyolojik, psikolojik, felsefi ve ahlaki tanimlarini da sorgulamak gerekir. Sosyolojik anlamda dinler toplumda var olan genel goruslerin korunmasi ilkesi ile sekillenen, egemen guclerin yonlendirdigi bir cesit mekanizmadir.

Egemen gucler gruplarin genel gorus ve degerlerini tanimlar ve hemen akabinde bu degerleri tabiat ustu kavramlarin yardimiyla korumaya yonelirler. Boylece korunan degerler ' Gucun Korunumu ' olgusunu da beraberinde getirir. Bu sayede din toplumlarin ilgisine sunulan sistemler butunu olarak da ifade edilebilir.

Insanlarin tatmin edilmesi gereken his ve duygularinin dinsel objelerle olan iliskilerinin incelenmesi de dinin psikolojik tanimlarini ortaya cikarir. Oyle ki din bu tanimlarca birer rahatlama alani olarak secilebilir. Sikintilari ile bas etmeye calisan ve de hislerinin tatminini kovalayan insanlar solugu gizemli ve daha guclu bir kavram olan ' din ' de alabilirler.

Din kimi zaman ehlilestirici etki yaratirken bu insanlar uzerinde cogu zaman bastirilmaya calisilan duygulardan dogan sikintilar sebebiyle buyuk yikimlara neden olur. Korkularinin ustesinden gelemeyen insanlar icin din, daha guclu bir olguya yonelme eylemince bireyde var kilinabilir.

Dinin yalnizlik ve sorgular sonucu ortaya cikan tanimi da felsefi boyutuyla ele alinabilir. Dinler bireyseldir. Birey yalnizligini dini yasami sayesinde tecrubelendirerek soyut kavramlar icerisinde bir maceraya yonelir. Burada deneyimlenen, kisinin kendisinden farkli ve ustun bir varlikla oz benligi arasindaki iliskidir.

Dinin felsefi boyutlu bir diger acilimi da ' bilgi ' , ' sevgi ' ve ' guc ' gibi kavramlari kendinden ote bir varlik olan ' tanri ' da mukemmellestirme cabasi icinde her zerreye atfetmektir. Kisi icin her sey, kendi benligi disinda olusturdugu bir gorunmez varliga isaret eder; birey dusunce sistemini bu cercevede olusturur.

Teolojik tanimlarca da ' din felsefesi ' boyle var edilir. Cunku din, yine bu tanimlara gore bir ' sonsuz ilgi ' dir. Bu ilgi tanriya oldugu gibi baska manevi sembollere yada varliklara yoneltilebilir. Gaye, insanin var olusunun nasil ve ne sekilde sonuclanacaginin cevabini alabilmektir.

Insanin toplum icerisinde nasil ve ne sekilde yasamasi gerektigini ifade eden tanimlar da dinin ahlaki tanimlamalaridir. Toplumsal bir varlik olan insanin yasamini o topluluk icinde var edebilmesi icin bazi ahlak kurallarinca hareket etme zorunlulugu bulunmaktadir. Bu kurallarin ilahi emirler sifati ile butunlesmesi dinin olusturdugu ahlak kurallarini temsil eder. Cunku bu tanimlamalara gore insanin her davranisi tanrisal bir buyruk ile sinirlandirilmistir. Buna gore tanri bu yasalari insanlarin daha iyi bir yolda yasamalari icin var etmistir.

Burada ahlak kurallarinin hangi kriterlere gore belirlendigi ve gercekten insani ahlaka uygun olup olmadigi tartisilamaz; cunku dindarligin kendisinin bir ' ahlaki deger ' oldugu kabul edilir. Bu sebeple de dinler icerisindeki ilahi emirler sorgulanamaz.

' Tanrinin ahlak merkezli emirlerini yerine getirmek ' dinsel sistemlerce ahlakin vuku bulmasi icin yeterli bir kistastir. Bu sistemler sorgulanmadiklari ya da sorgulanamaz olduklari icin ortaya cikardiklari ahlak kurallari binlerce yil gecse de ayni dogruluk kodu ile nesilden nesile aktarilir durur.

Site adresimiz: http://www.turandursun.com

Bülten arşivimiz: http://www.turandursun.com/index.php?categoryid=19